Bijzonder openbaar bestuur

Het zal je maar gebeuren. Zonder enige vorm van onderwijservaring voor de klas. Mij overkwam dat afgelopen donderdag – de dag van de leerplicht. Van 9 tot half 10 bij groep 8 en van half 10 tot 10 bij groep 7 zou ik door de leerlingen van de Julianaschool ondervraagd worden over het dagthema Recht op onderwijs. Mijn collega-wethouder voor het onderwijs Thera Wolf (PvdA) is er een ware meester in – zij wel dus – haar collega-wethouders ervan te overtuigen dat het goed is als zij acte de présence geven wanneer er weer eens wat bijzonders is op de scholen of elders voor de jeugd. Ik vond het dit keer ook best spannend. Dat kwam omdat ik mij (laat ik het voorzichtig zeggen) de periode dat de leerplicht op mij zelf van toepassing was, niet als mijn meest glansrijke herinner. Voor mijn ouders en docenten zal hetzelfde wel gegolden hebben…
Het prettige van deze werkdag was dat ons was verteld dat we niets hoefden voor te bereiden want dat hadden de leerlingen wel gedaan. Ik zou bestormd worden met vragen.
Het hoofd der school stelde mij klokslag 9 uur voor aan groep 8. De kinderen hingen aan zijn lippen toen hij deze vreemde meneer introduceerde. Ik maakte van die gelegenheid gebruik om goed rond te kijken: Een tjokvol lokaal met allemaal jongens en meisje in verschillende houdingen en met verschillende dingen bezig onder het luisteren. Heel wat anders dan een gemeenteraad. Toen het hoofd uitgesproken was, trok het zich terug. De juffrouw van de klas ging op een vrij stoeltje zitten en alle ogen werden gericht op kwatta. Stilte. Niks geen vragen. Ik moest ter plekke bedenken wat ik te vertellen had. Het hoofd had me verteld dat de school met een Ghana project bezig was dus het lag voor de hand om een vergelijking te maken tussen onderwijs in een ontwikkelingsland en in onze maatschappij doe zo op ontplooiingsmogelijkheden voor iedereen gericht is. Ik vond het verschrikkelijk moeilijk. Mijn respect voor onderwijsgevenden – als man van een lerares toch al hoog – was na dat halve uur fors gestegen. ‘k Ben benieuwd of er lezers zijn met een kind dat onder mijn gehoor geweest is: ‘k wil graag feedback voor volgend jaar!
Groep 7 was een verademing. Een spervuur van vragen. Of ik wel eens van school gestuurd was, wilde het vriendinnetje van de dochter van collega Wolf weten… (Deze vraag, ervoer ik als een blijk van collegiaal bestuur: ik had het vroegtijdig eind aan mijn gymnasiumcarrière op het ECL ooit aan Thera bekend.) Omdat eerlijkheid in de politiek een basisregel is: Ja, dus. Vervolgvraag: Of dat dan niet in strijd met de leerplicht was? Daar had ik destijds eigenlijk op moeten komen. Onze leerplichtambtenaar Ed Woerdeman, stond mij in dit half uur bij. Omstandig vertelde hij wat er zijnerzijds dreigt als leerlingen spijbelen. Een proces verbaal hoort daar bij. De leerlingen hingen aan zijn lippen. Zijn ervaring als schoolmeester kwam er volop uit. De volgende vraag was weer voor mij. Of de leerplicht ook voor docenten gold? Verontwaardiging toen ik moest ontkennen dat dat het geval was. Daarop volgde wel een heel bijzondere vraag: Als ik es geen zin heb om naar school te gaan en naar een voetbalwedstrijd ga en ik kom op de tribune naast meester te zitten, krijgt hij dan wel een proces van baal?
U begrijpt het: Groep 7 heeft mijn hart gestolen. Daar haalt de gemeenteraad het niet bij!

Victor Bruins Slot